S-3-A Paraşüt Kateqoriyası (Model Raket)

S-3-A (Paraşüt) kateqoriyasının əsas məqsədi – gənclər arasında aerokosmik sahəyə marağı artırmaq, model raketçilik üzrə fundamental texniki bilik və bacarıqları inkişaf etdirməkdir. Bu yarışma iştirakçılara aerodinamika, material texnologiyaları və fizika üzrə nəzəri biliklərini praktikada tətbiq etmə imkanı verir. Komandalar kiçik ölçülü model raket hazırlayaraq onu təhlükəsiz şəkildə uçuşa buraxır və paraşüt vasitəsilə yerə endirirlər. Bu proses iştirakçıların komanda şəklində işləmə, layihələndirmə və problem həlletmə bacarıqlarını gücləndirir. Nəticə etibarilə, S-3-A kateqoriyası gənc mühəndislərin yaradıcı təşəbbüslərini və texnoloji yanaşmalarını təşviq edən vacib bir platformadır.

Paraşütün düzgün açılması və modelin təhlükəsiz enməsi uçuşun əsas mərhələlərindən biridir. Aşağıdakı şəkil enmə fazasında paraşütlə bərpa anını əks etdirir.

• Model raket yalnız yüngül və dayanıqlı materiallardan (karton, plastik, balsa ağacı və s.) hazırlanmalıdır. Metal kimi ağır və ya təhlükəli materiallardan istifadə qadağandır.
• Model raketin ümumi uzunluğu minimum 500 mm olmalı və gövdəsinin yarısından çox hissəsi boyunca diametri minimum 40 mm təşkil etməlidir.
• Raketin burun konisi hamar və kəskin çıxıntısız olmalıdır.
• Yalnız 'A' sinfinə aid model raket mühərriklərindən istifadə olunmalıdır (ümumi impuls ≤2.5 N·s).
• Mühərriklər sertifikatlaşdırılmış olmalı və heç bir dəyişiklik edilməməlidir.
• Model yalnız bir mərhələli olmalıdır (çoxmərhələli və ya klaster raketlərə icazə verilmir).
• Modelin enmə sistemi yalnız paraşüt olmalıdır, aktiv sistemlərə icazə verilmir.
• Paraşüt yüksək cırılma möhkəmliyinə malik parça və ya polimer lent materialından hazırlanmalıdır və modelə möhkəm bağlı olmalıdır.
• Uçuşa hazır raketin kütləsi mümkün qədər az olmalı, amma stabil uçuş üçün balanslı qurulmalıdır.
• Model parlaq rənglərə boyanmalıdır (qırmızı, narıncı, sarı və s.) və üzərində komandanın adı və ya nömrəsi göstərilməlidir.
• Komandalar raket gövdəsi, paraşüt və digər zəruri komponentləri özləri təmin etməlidirlər, buraxılış rampası təşkilatçılar tərəfindən təmin edilir.

• Yarışda orta və ali məktəb şagirdləri və tələbələri iştirak edə bilər. Hər komanda 1 iştirakçıdan ibarət ola bilər; əlavə olaraq bir mentor-məsləhətçi ola bilər.
• Komandalar yarışdan əvvəl model raketlərini texniki baxış üçün təqdim etməli və Texniki Şərtlərə uyğunluğu yoxlanılmalıdır.
• Uçuşlar əvvəlcədən müəyyən olunmuş sıraya və ya püşk nəticəsinə uyğun aparılacaqdır.
• Buraxılış xüsusi elektrik start sistemi vasitəsilə münsiflərin siqnalı ilə həyata keçirilir. Start zamanı digər şəxslər təhlükəsiz məsafədə qalmalıdır.
• Hər komandaya iki uçuş cəhdi verilir, və ən yaxşı nəticə nəzərə alınır.
• Uçuşdan sonra model dərhal tapılmalı və münsiflərə təqdim edilməlidir.
• Modeldə cüzi zədələnmə olarsa, komanda təmir üçün qısa müddət ala bilər, lakin dəyişikliklər münsiflərin nəzarəti altında olmalıdır.
• Münsiflər heyəti yarış boyunca bütün prosesə nəzarət edir və lazım gələrsə qərar verir.
• Güclü külək, yağış və əlverişsiz hava şəraiti halında uçuşlar təxirə salına bilər və ya ləğv edilə bilər.
• Nəticələrin hesablanması uçuş müddətinə əsaslanır və qaliblər elan edilir.

• Raketlərin hazırlanması zamanı qoruyucu eynək və əlcəkdən istifadə etmək tövsiyə edilir.
• Start meydançasında yalnız icazəli şəxslər qala bilər, digərləri təhlükəsizlik məsafəsində dayanmalıdır.
• Uçuşdan əvvəl modelin stabilliyi 'yelləncək testi' kimi üsullarla yoxlanmalıdır.
• Mühərrik yalnız elektrik start sistemi ilə uzaqdan alışdırılmalıdır. Əl ilə alışdırmaq qadağandır.
• Modeldə əlavə pirotexniki maddələrin istifadəsi qəti qadağandır.
• Modeldə kəskin çıxıntılar olmamalıdır.
• Model uçuş zamanı parçalanarsa, dərhal təhlükəsizlik prosedurları işə salınmalıdır.
• Ətraf mühit qorunmalı və istifadə edilmiş mühərrik qalıqları düzgün utilizasiya edilməlidir.
• Model parlaq rənglərə boyanmalıdır ki, havada izlənilməsi asan olsun.
• Təhlükəsizlik qaydalarına riayət olunmaması dərhal diskvalifikasiyaya səbəb ola bilər.

• Nəticələr raketin buraxılış anından paraşütlə yerə təmas anına qədər olan havada qalma müddətinə əsaslanır.
• Ən uzun uçuş müddəti yekun nəticə kimi qeydə alınır.
• Bərabər nəticə halında əlavə uçuş (fly-off) təşkil oluna bilər.
• Paraşüt açılmayan uçuşlar qısa müddət göstərəcək və bu nəticə qeydə alınacaq.
• Diskvalifikasiya olunan komandalar qiymətləndirmə cədvəlində yer almayacaq.
• İlk 3 yerə daxil olan komandalar diplom, medal və hədiyyələrlə təltif olunacaqlar.

• Təhlükəsizlik qaydalarının pozulması (start meydançasında icazəsiz şəxslərin olması, səhv mühərrik istifadəsi və s.).
• Rəqib komandaya müdaxilə və ya sabotaj halları.
• Modelin hazırlanmasında və uçuşunda komanda üzvü olmayan şəxsin iştirakı.
• Texniki Şərtlərə uyğun olmayan model istifadəsi və dəyişikliklər aparılması.
• Münsiflərlə kobud mübahisə və ya etik davranış normalarının pozulması.
• Qaydalara əməl olunmaması və ya yarışdan imtina hallarında diskvalifikasiya tətbiq olunur.